برچسب: پرکاری تیروئید

انگار لقمه‌ای در گلو گیر کرده و هر چقدر قورت می‌دهید، پایین نمی‌رود. درست مانند زمانی که بغض دارید و نمی‌خواهید گریه کنید، اما پایین نمی‌رود. قدیمی‌ها به آن غمباد می‌گفتند.عارضه‌ای که به اسم گواتر هم آن را می‌شناسیم.

از نگاه علمی اختلال در عملکرد غده تیروئید، «کم‌کاری» یا «پرکاری» غده تیروئید نام دارد.

این دو عارضه هرکدام نشانه‌های خاصی دارند. از سی‌‌و‌‌یکم اردیبهشت‌ماه تا هفتم خرداد‌‌ماه (۲۱ تا ۲۸ می) هفته جهانی و چهارم خرداد ماه (۲۵ می)، روز جهانی تیروئید نام دارد؛ مناسبت‌هایی که بهانه‌ای برای پرداختن به غده تیروئید و بیماری‌های آن است.

غده تیروئید اندامی کوچک و پروانه‌ای شکل است که در ناحیه گردن و زیر «‌سیب آدم» قرار دارد. این غده از گروه غدد درون‌ریز است. غدد درون‌ریز وظیفه هماهنگی بسیاری از فعالیت‌های بدن را به عهده دارند. هورمون‌های ترشح شده از غده تیروئید، سوخت‌‌‌و‌‌‌ساز بدن را کنترل می‌کنند. مشکلات متعدد می‌توانند ترشح هورمون‌های غده تیروئید را دچار اختلال کنند. اگر این اختلال باعث ترشح بیش از اندازه هورمون‌ شود؛ «پرکاری» و اگر باعث کاهش ترشح هورمون‌های غده تیروئید شود؛ «کم‌کاری» غده تیروئید اتفاق افتاده است. علاوه بر این دو بیماری شاخص، چهار بیماری دیگری نیز ممکن است غده تیروئید را درگیر کنند که در اینجا به آنها نمی‌پردازیم.

تیروئید خشمگین می‌شود
بدون اینکه فعالیت خاصی انجام داده یا عصبانی شده باشید؛ صورت‌ شما برافروخته است. تپش قلب دارید و عرق می‌کنید. این نشانه‌ها بیانگر آن است که به اختلال پرکاری تیروئید (‌هایپرتیروئیدیسم) دچار شده‌اید. به این معنا که فعالیت طبیعی غده تیروئید شدت گرفته و ترشح هورمون‌های این غده افزایش یافته است. پرکاری تیروئید حدود یک درصد از زنان را درگیر کرده و زنان بیش از مردان به پرکاری غده تیروئید دچار می‌شوند.

علامت‌های خشم را بشناسیم
تناسب اندام یکی از مواردی است که اغلب افراد روی آن حساس هستند و دوست دارند اندامی متناسب داشته باشند. اما گاهی با کاهش وزن ناگهانی و زیاد، بدون رعایت رژیم غذایی یا افزایش تحرک بدنی روبه‌رو می‌شوید. این تغییر می‌توانید نشانه پرکاری غده تیروئید باشد. پرکاری تیروئید، نشانه‌های دیگری نیز دارد که از آن جمله می‌توان به تعرق زیاد، بی‌قراری، سرخ شدن صورت، کاهش آستانه تحریک و عصبانیت، افزایش ضربان قلب، کج‌خلقی، لرزش (عموماً لرزش دست)، اختلال خواب، نازک شدن پوست، شکننده شدن موها و ناخن‌ها، ضعف عضلانی و برآمدگی چشم (این نشانه گاهی وجود ندارد) اشاره کرد.

با تیروئید خشمگین چه کار کنیم؟
با دیدن نشانه‌ها، باید به پزشک (متخصص داخلی- غدد) مراجعه کنید. پزشک با آزمایش خون و بررسی وضعیت هورمو‌ن‌های غده تیروئید و معاینه بالینی، درمان مناسب را تجویز خواهد کرد. از مصرف هرگونه دارو یا انجام هرکاری به تجویز و توصیه دیگران یا تصمیم شخصی خودداری کنید.

تیروئید خاموش می‌شود
نقطه مقابل پرکاری تیروئید، «کم‌کاری» آن است. انگار که غده تیروئید از کار کردن خسته شده باشد! در این حالت غده تیروئید کم‌کار شده و کمتر از شرایط عادی هورمون تولید و ترشح می‌کند.

علامت‌های خاموشی را بشناسیم
پوست با طراوات و سالم، یکی از نشانه‌های سلامت جسم و روح است. اما گاهی با وجود تمام نکته‌هایی که رعایت می‌کنید، پوست خشک و آسیب‌دیده می‌شود. با استفاده از کرم و مرطوب‌کننده هم، راه به جایی نمی‌برید. از طرفی دچار اضافه وزن شده‌اید و این برای شما که همیشه در مصرف خوراکی‌ها دقت می‌کنید، جای تعجب است! اینها یعنی اینکه به «کم‌کاری» تیروئید دچار شده‌اید. در دیگر نشانه‌های کم‌کاری می‌توان به احساس خستگی دائمی، افزایش حساسیت بدن به سرما، اختلال در حافظه، یبوست، افسردگی، افزایش وزن، ضعف عمومی، کند شدن ضربان قلب و کما اشاره کرد.

با تیروئید خاموش چه کار کنیم؟
مانند پرکاری تیروئید، در کم‌کاری نیز باید کار را به کاردان بسپارید و با مشاهده نشانه‌ها به پزشک مراجعه کنید. آزمایش خون وضعیت شما را مشخص کرده و پس از آن پزشک درمان مناسب را انجام خواهد داد.

 

اختلالات غده تیروئید، تعداد زیادی از افراد را درگیر می کند، بدون این که آنها از این وضعیت اطلاعی داشته باشند.

کم کاری یا پرکاری تیروئید بر سلامت عمومی بدن از جمله وضعیت خلق و خو، سوخت و ساز بدن، باروری، سلامت قلب و … تاثیر می گذارد و این مهم است که علائم این اختلالات که گاهی اوقات نادیده گرفته می شوند را بشناسید:

درد عضلانی و درد مفاصل: درد عضلات و مفاصل می تواند نشانه ای از مشکلات تشخیص داده نشده تیروئید باشد. در واقع درد یک علامت شایع اما فراموش شده مشکلات تیروئید است. افراد مبتلا به کم کاری تیروئید، ممکن است این دردها را بخصوص در دست ها و پاها حس کنند. همچنین سندرم تونل کارپ و درد و تورم در کف دست از علائم دیگر است. مبتلایان به پرکاری تروئید نیز از ضعف و درد در دست ها بخصوص بازوها رنج می برند.

ناراحتی و درد در گردن: درد در گردن یا بزرگ شدن آن می تواند نشان دهنده مشکلات تیروئید باشد. سایر علائم عبارتند از احساس تورم در گردن، ناراحتی در بستن یقه لباس ها، مشکلات بلع و صدای گوش خراش. بزرگ شدن گواتر می تواند نشانه ای از هر دو اختلال کم کاری و پر کاری تیروئید باشد.

تغییرات پوستی: ریزش مو، تغییر در بافت مو و تغییرات در پوست مشکلات تشخیص داده نشده تیروئید را ثابت می کند. در مبتلایان به کم کاری تیروئید، موها اغلب شکننده و خشک می شوند و به راحتی می ریزند. پوست نیز ضخیم، خشک و پوسته پوسته می شود. در مبتلایان به این بیماری یک علامت منحصر به فرد دیگر هم وجود دارد؛ از دست دادن موهای ابرو. در پرکاری تیروئید ریزش موی شدید رخ می دهد بعلاوه این که پوست نیز به شدت تحریک پذیر خواهد شد.

سندرم روده تحریک پذیر: یبوست و اسهال و ابتلا به سندرم روده تحریک پذیر می تواند نشانه ای از مشکلات تیروئید باشد. یبوست شدید یا طولانی مدت و یبوستی که به درمان های معمول پاسخ نمی دهد با کم کاری تیروئید ارتباط دارد.

قاعدگی بی نظم و مشکلات باروری: این دو علامت نیز در بیماران با مشکلات تیروئید شایع است. دوره های قاعدگی سنگین، طولانی و دردناک با کم کاری تیروئید رابطه دارد. مبتلایان به پرکاری تیروئید، قاعدگی های سبک تر و تجربه قاعدگی به ندرت را دارند. زنان مبتلا به کم کاری تیروئید ناباروری و سقط های مکرر را نیز تجربه می کنند.

سابقه خانوادگی بیماری های تیروئید و اختلالات خود ایمنی: اگر مشکلات تیروئید در خانواده شما موروثی باشند، شما بیشتر در معرض ابتلا به آنها قرار دارید.

کلسترول بالا: کلسترول بالا بخصوص زمانی که با رژیم غذایی، ورزش و داروهای کاهنده کلسترول درمان نمی شود، می تواند نشانه ای از ابتلا به کم کاری تیروئید باشد.

افسردگی و اضطراب: تغییرات ناگهانی در خلق و خوی با اختلالات تیروئید رابطه دارد. کم کاری تیروئید معمولا با افسردگی مشخص می شود در حالی که در پر کاری تیروئید، شایع ترین علامت روانی، اضطراب، حملات هراس و بیماری دو قطبی است. افسردگی که به دارو پاسخ نمی دهد، می تواند نشانه ای از اختلال تیروئید تشخیص داده نشده باشد.

تغییرات وزن: این نوع تغییرات وزن و کاهش وزن سریع می تواند نشانه هر دو اختلال کم کاری و پر کاری تیروئید باشد. مشکل در پایین آوردن وزن می تواند نشانه کم کاری تیروئید باشد. در پرکاری تیروئید نیز ممکن است با وجود خوردن همان مقدار غذای قبل یا حتی بیشتر از آن وزنتان پایین بیاید.

خستگی: احساس خستگی وقتی بعد از ۷ تا ۸ ساعت خواب، بیدار می شوید، ولی قادر نیستید فعالیت های روزمره تان را شروع کنید، می تواند نشانه های مشکلات تیروئید باشد. در پرکاری تیروئید هم ممکن است فرد دچار بی خوابی شود و همین باعث خسته ماندن شما در طول روز شود.